Tips voor mensen met overprikkelingsklachten

Als gevolg van hersenletsel kan het verwerken van prikkels verstoord raken. Als gevolg daarvan krijgen mensen overprikkelingsklachten. De klachten kunnen bij iedereen verschillen. Het komt veel voor dat mensen na hersenletsel veel minder goed tegen geluiden, kleuren, geuren of aanrakingen kunnen. Andere mensen krijgen lichamelijke klachten zoals hoofdpijn, duizeligheid of misselijkheid of worden overspoeld door emoties. 

Overprikkeling is voor iedereen anders. Het is daarom belangrijk om goed uit te zoeken wat voor jou wel en niet werkt. In de behandeling van Hersenz onderzoek je dat samen met het behandelteam. 

Hieronder staan tips die kunnen werken als geluid, licht, geuren, bewegingen of aanrakingen overprikkelingsklachten geven:

  • Gebruik oordoppen wanneer jij last hebt van geluid. Er zijn speciale oordoppen die wel de spreekstem doorlaten zodat je een gesprek kunt voeren, maar niet alle bijgeluiden. Deze worden op maat gemaakt en zijn vrij duur. Er zijn ook goedkopere alternatieven verkrijgbaar bij de drogist.
  • Zorg dat je in een zo rustig mogelijke omgeving zit en vraag daar vooraf om, bijvoorbeeld als je ergens koffie gaat drinken of uit eten gaat. Vraag zo nodig of de radio of tv uit mag of dat iemand stopt met tikken.
  • Zorg voor rustige muren in huis en niet teveel spullen.
  • Ga in een ruimte zo zitten dat je het minste last hebt van visuele prikkels, zoals bewegende mensen of auto’s of binnenvallend zonlicht.
  • Gebruik een zonnebril, een zonnehoed of pet als je veel last hebt van licht. Pas de verlichting in huis aan.
  • Vraag of vrienden en bekende rekening willen houden met je geurgevoeligheid, bijvoorbeeld door geen parfum op te doen.
  • Vertel je partner hoe jij aanrakingen ervaart en wat wel of niet pijnlijk is.
  • Doe in de auto of bus een slaapmasker op zodat je alle bewegingen niet zien (tenzij je daar juist misselijk van wordt).
  • Vraag de bestuurder rustig te rijden en leg uit wat je bedoelt (bijvoorbeeld vooral rustig optrekken en remmen)
  • Bij sommige mensen werkt het geven van een ‘’tegenprikkel”: dus knijpen in een stekelballetje of neuriën in een lawaaiige omgeving.
 

Hieronder staan tips die je kunt gebruiken als je overprikkeld raakt wanneer je teveel dingen tegelijk doet of er teveel dingen om je heen gebeuren

  • Zorg dat je uitgerust bent als je weet dat je naar een drukke situatie gaat.
  • Vraag je omgeving om rustig te praten, één boodschap tegelijk te geven en niet door elkaar heen te praten
  • Vermijd drukke situaties. Ga op rustige tijden naar de supermarkt of naar instanties
  • Benoem dat je geen twee dingen tegelijk kunt doen en beslis wat je eerst doet en wat daarna
  • Houd je eigen tempo aan, ook als anderen sneller gaan, en benoem dat zo nodig
  • Houd in je planning rekening met situaties die overprikkeling zorgen. Plan daarna rust in.
  • Geef een 'tegenprikkel': dus knijp in een stekelballetje of neurië in een lawaaiige omgeving.
 

Sommige mensen hebben fysieke klachten als gevolg van overprikkeling. Denk dan aan deze tips:

  • Plan voldoende rustmomenten in
  • Ga op tijd uit de situatie, voordat je te moe bent, duizelig wordt of pijn krijgt
  • Vermijd situaties waarin het heel koud of warm is. Blijf binnen tijdens een hittegolf en zorg voor verkoeling
  • Geef je omgeving uitleg over wat er gebeurt als je lichamelijk overprikkeld bent, zodat ze het beter begrijpen

 

Deze tips kunnen helpen als je overspoeld raakt door emoties als gevolg van een verstoorde prikkelverwerking

  • Neem op tijd rust, vóórdat je overprikkeld bent
  • Houdt in je planning rekening met de kans op emotionele situaties
  • Ga uit de situatie als je voelt dat je emoties oplopen
  • Geef uitleg aan anderen zodat ze je beter begrijpen
  • Leg je omgeving uit dat ze je niet hoeven troosten bij een huilbui door overprikkeling maar dat ze je even met rust moeten laten

 

Deze tips komen uit de Hersenz behandelmodule Grip op energie 

 

 

Interessant? Lees ook deze tips
Tip afasie: Geduld

Door afasie is van de ene op de andere dag veel veranderd in het leven van degene die erdoor getroffen is maar ook in het leven de naasten. Iedereen zal moeten wennen aan een andere manier van communiceren.

Tip afasie: Gespreksboek App

Het Gespreksboek helpt mensen met afasie zich te uiten. De Afasie Vereniging Nederland heeft hiervoor een App ontwikkeld. De Gespreksboek App biedt mensen met afasie de mogelijkheid om op een eigentijdse manier te communiceren.

Tip afasie: de 4 W's

Wie, wat, waar en wanneer? Voor mensen met afasie kan het handig zijn om meer structuur aan te brengen in een gesprek. Dat kan met de vier W's.

Doe de mantelzorgtest

Het verlenen van mantelzorg kan leiden tot zware overbelasting van de mantelzorg. Om te meten of er sprake is van overbelasting kun je de Caregiver Strain Index CSI invullen.

TIP: Stop-Denk-Doe

De stoplichtmethode is een goede manier om jezelf te ondersteunen uw gedrag te veranderen. Hij helpt je om te begrijpen hoe boosheid en stress zich opbouwt en werkt. Je stelt je hierbij een stoplicht voor met de kleuren groen, oranje en rood. Je geeft zichzelf hiermee de tijd om na te denken voor je iets gaat doen. Je kunt de methode hardop toepassen of in gedachten.

Pagina's