Veel mensen met hersenletsel rouwen omdat ze niet meer de persoon zijn van vóór het letsel, al doet niet iedereen dat bewust. Omgaan met verlies is iets waar veel mensen met hersenletsel en hun naasten mee te maken krijgen. Manu Keirse, Vlaams psycholoog, is expert in verlies en rouw.

Tijdens de scholingsdag op 8 december voor 120 Hersenz-behandelaars ging Keirse in op het begrip levend verlies. Het oplopen van hersenletsel, bijvoorbeeld door een beroerte, ziekte of ongeval is een heftige gebeurtenis. Veel wat vóór het hersenletsel gewoon en vanzelfsprekend was, is dat na het hersenletsel niet meer. Daarom spreekt men bij hersenletsel over een ‘breuk in de levenslijn’. 

Anders vasthouden

Bij alle vormen van verlies gaat mensen een rouwproces door. Volgens gangbare theorieën gebeurt dit in verschillende fase, eindigend met ‘aanvaarding’. Manu Keirse gebruikt de woorden ‘verwerking’ en ‘acceptatie’ liever niet want dat doet geen recht aan de blijvende pijn van het verlies. Het gaat ook niet om loslaten van wat niet meer is, maar om anders vasthouden.

"Bij niet-aangeboren hersenletsel is er sprake van een ‘levend verlies’. Waar rouw en verdriet na een overlijden door de tijd vaak afnemen, kan het bij een levend verlies juist progressief zijn en intenser worden. Ook is het veel lastiger om het te ‘verwerken’. Het letsel is elke dag weer aanwezig, elke dag weer ondervindt men (nieuwe) beperkingen ten gevolge van het letsel en het gaat nooit meer over.” Herkennen van chronische rouw kan de hulpverlening verbeteren, vertelde Keirse. 

Seksualiteit en intimiteit

 


In het middagprogramma gingen ervaringsdeskundige Erika Espinola y Vaszques (links) en arts-seksuoloog Riet Peters (rechts) in op de gevolgen van niet-aangeboren hersenletsel op seksualiteit en intimiteit. Erika is ervaringsdeskundige als partner. Haar man José heeft al zestien hersenletsel na een ongeluk op het voetbalveld.  “Seks is één en al prikkels. Veel mensen met hersenletsel zijn prikkelgevoelig. Dus dan wéét je als professional dat daar een probleem ontstaat”, aldus Erika. Het is volgens haar éssentieel dat er meer openheid is om over dit onderwerp te praten in de hulpverlening. Zorgprofessionals moeten de partner ook altijd apart spreken over dit onderwerp, vindt Erika.

 

Andere workshops gingen over onderwerpen als hersenletsel en arbeid, identiteit na hersenletsel, suïcidale gedachten bij mensen met hersenletsel, opvoeden als ouder met hersenletsel, en diversiteit. 

 

 

 

Interessant? Lees ook deze nieuwsartikelen
HOOFDSTUK OPGELOST

Hoofdstuk Opgelost! heet het boek dat Merel van Zoelen en Wouter de Boer schreven. De twee Hersenz-behandelaren zijn enthousiast over oplossingsgericht werken met mensen met hersenletsel. Ze delen hun ervaringen graag via dit praktische boek, met uitleg, technieken, voorbeeldvragen, casuïstiek, tips en oefening.

Heb jij je sociale stem al gedoneerd?

Al ruim honderdvijftig mensen doneren hun sociale stem aan Hersenz! Hoe meer mensen onze berichten delen, hoe meer mensen met hersenletsel en hun naasten kunnen we bereiken én helpen.

NIEUW EXPERTISECENTRUM IN VOORTHUIZEN

Siza opent een nieuw expertisecentrum voor mensen met niet-aangeboren hersenletsel (NAH) in Voorthuizen. De teller van deze specialistische hulp komt hiermee op zes locaties.

Zoek en vind hulp

Watvindik.nl/hersenletsel is een site waar mensen met niet-aangeboren hersenletsel kunnen zoeken naar betrouwbare informatie, een cursus, training of begeleiding en behandeling. Je kunt je postcode invoeren en zoeken naar geschikt aanbod. Op de site kun je aanbod ook beoordelen.

Siza start Hersenz Jong

Het Regionaal Expertisecentrum voor Niet Aangeboren Hersenletsel in Teuge start een Hersenz-programma voor jongvolwassenen. Het behandelprogramma is bedoeld voor mensen met NAH tussen de 18 en 30 jaar en start in september 2018.

Pagina's